Almanya İçin Diploma Çevirisi

Kurum adı çevrilmez, anabin’de eşleşecek biçimde yazılır

anabin sınıflandırması, mezun olduğunuz kurumu adından tanır. Üniversitenizin adı Türkçe özgün yazımıyla aktarılmazsa, değerlendirici belgeyi veri tabanındaki kayıtla eşleştiremez. “Boğaziçi Üniversitesi” gibi bir adı serbestçe İngilizceleştirmek ya da anlam çevirisi yapmak, kurumu görünmez kılar. Doğru yaklaşım, kurum adını özgün haliyle bırakıp yanına parantez içinde açıklama koymaktır. Aynı ilke fakülte ve program adı için de geçerlidir: sınıflandırma bunların üzerinden okunur, çeviride yapılan küçük bir ad değişikliği bile eşleşmeyi bozabilir.

Derece unvanı bir denklik iddiası değildir

Diploma çevirisinin en hassas kararı, derece adının nasıl yazılacağıdır. “Lisans” ifadesini doğrudan “Bachelor” olarak çevirmek, aslında bir seviye eşitlemesi yapmaktır; oysa bu eşitlemeyi yapma yetkisi ZAB ve anabin sınıflandırmasındadır, tercümanda değil. Mahkemece yeminlendirilmiş tercüman (öffentlich bestellter und beeidigter Übersetzer) diploma metnini olduğu gibi aktarır, gerekiyorsa parantez içinde açıklayıcı not düşer, ancak Alman derece unvanını belgeye kendisi atamaz. Aynı ilke mezuniyet derecesi ibaresi için de geçerlidir: “pekiyi” ya da “onur derecesi” gibi ifadeler aktarılır, fakat Alman not ölçeğindeki bir karşılığa dönüştürülmez.

Mühür, imza ve arka yüz

Türk diplomalarında doğrulama unsurları — kurum mührü, ıslak imzalar, varsa hologram ya da soğuk damga — belgenin geçerliliğinin parçasıdır. Çeviride bunların metni değil, varlığı köşeli parantezle işaretlenir; böylece Alman tarafı özgün belgeyle çeviriyi yan yana okuyabilir. Mührün üzerindeki yazı seçilemiyorsa [okunamıyor] notu düşülür; uydurulmuş bir okuma, belgenin doğruluğunu tartışmaya açar. Diplomanın arka yüzünde açıklayıcı ibareler bulunuyorsa o kısım da çeviriye dâhil edilmelidir. Eksik bırakılan bir mühür açıklaması, belgenin doğrulanamadığı izlenimini verir.

Asıldan mı, onaylı kopyadan mı çevriliyor?

Almanya’daki birçok kurum, aslın kendisini değil, resmî onaylı bir kopyanın (beglaubigte Kopie) çevirisini kabul eder ya da ister. Bu yüzden çevirinin hangi nüshaya bağlandığı beyanda açıkça görünmelidir: çeviri, kaynak belgenin örneğine iliştirilir ve tercümanın damgasıyla bütünlenir. Aslından mı yoksa kopyadan mı çevrildiği belirsiz kalırsa kurum belgenin kaynağını sorgular. Aynı anda birden çok üniversiteye ya da denklik makamına başvuruyorsanız, her muhataba ayrı bir onaylı kopya ve ona bağlı çeviri seti gerekebilir; bunu baştan planlamak sonradan çıkacak talepleri karşılar.

Karekodlu e-diploma ve nüsha biçimi

Türk üniversitelerinin bir kısmı diplomayı ıslak imzalı basılı nüsha yerine e-Devlet üzerinden karekodlu, elektronik imzalı bir belge olarak verir. Böyle bir belgede çeviri, karekodun ve elektronik doğrulama ibaresinin varlığını [karekod] ve [e-imza doğrulama] notuyla belirtir; kodun içeriği çözülmeye çalışılmaz, belgede ne yazıyorsa o aktarılır. ZAB ve üniversitenin kabul birimi, karekodlu belgeyi kabul edip etmediği konusunda farklı davranabilir; bazı birimler yalnızca kurum mührü ve ıslak imza taşıyan basılı nüshayı ister. Hangi biçimin isteneceği kuruma göre değiştiği için, elektronik ve basılı nüshayı birlikte hazırlamak en güvenli yoldur; çeviri her iki biçim için de aynı metni esas alır, ancak belgenin üzerindeki doğrulama unsurları çeviriye ayrıca yansıtılır.

Diploma çok sayfalıysa ya da ekleri varsa, sayfa sırası korunur ve çeviri kaynak belgeyle aynı düzende sunulur; kopuk bir çeviri, ZAB incelemesinde belgenin bütünlüğünü tartışmaya açar. Ayrıca elektronik belgenin çıktısı üzerinde görünen doğrulama bağlantısı ya da referans kodu da çeviride belirtilir, çünkü belgenin sonradan doğrulanabilirliğini gösteren unsurdur.

Onay sırası ve en sık hata

Doğru sıra genellikle şudur: diplomanın aslı alınır, gerekiyorsa Türkiye’de apostil şerhi tamamlanır, ardından apostil dâhil belgenin tamamı çevrilir. En sık hata, apostilden önce çeviri yaptırmaktır; apostil şerhi de belgenin parçası olduğu için sonradan alınırsa çeviri ikinci kez yapılmak zorunda kalır. İkinci sık hata, kurum adının çevrilerek anabin eşleşmesinin bozulması; üçüncüsü, derece unvanının çeviride bir Alman seviyesine oturtulmasıdır. Almanya Lahey Apostil Sözleşmesi tarafıdır, yine de güncel durumu HCCH’nin resmî listesinden doğrulamak iyi bir alışkanlıktır.

Diploma dışındaki belgelerin hangi onay düzeyine tabi olduğunu belge türleri sayfamızda görebilir, sayfa sayısına göre maliyeti fiyat sayfamızdan inceleyebilir, belgenizi yükleyerek teklif alabilirsiniz. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; güncel şartları başvuru yaptığınız kurumun resmî duyurusundan teyit edin.