Vize Başvurusunda Çeviri Gereken Belgeler

Baştan bir uyarı: internette dolaşan belge listelerinin çoğu eskidir. Tek güvenilir kaynak, başvuracağınız temsilciliğin kendi yayımladığı güncel listedir. Aşağıdakiler, o listeyi okurken neye dikkat edeceğinizi gösteren bir çerçevedir.

Her dosyada bulunan çekirdek set

Başvuru amacı ne olursa olsun dört grup belge neredeyse her dosyada bulunur. Birincisi kimlik ve seyahat belgeleridir: pasaport, eski vizeler, biyometrik fotoğraf. İkincisi medeni hâl ve aile bilgisidir; nüfus kayıt örneği bu grubun temelidir. Üçüncüsü maddi durum belgeleridir. Dördüncüsü seyahatin amacını ve dönüş niyetini gösteren belgelerdir.

Bu dört gruptan hangisinin çevrileceği temsilciliğe göre değişir. Bazı temsilcilikler yalnızca kendi resmî dilini kabul eder, bazıları İngilizceyi de kabul eder, bazıları ise banka dökümü gibi büyük ölçüde sayısal belgelerde çeviri istemez.

Başvuru amacına göre değişen belgeler

Amaç	Amaca özgü belgeler	Çeviride en kritik alan
Turistik	Otel ve uçuş kaydı, seyahat sigortası, izin yazısı	Tarih aralıklarının tutarlılığı
Ziyaret	Davetiye, davet edenin ikamet ve gelir belgesi	Akrabalık ilişkisinin açıkça görünmesi
Ticari	Firma davet yazısı, faaliyet belgesi, imza sirküleri, ticaret sicil kaydı	Şirket unvanının sicildeki yazımı
Öğrenci	Kabul mektubu, diploma, transkript, maddi güvence, konaklama	Ders adları ve not ölçeği
Çalışma	İş sözleşmesi, mesleki yeterlilik, diploma, adli sicil	Unvan ve görev tanımı
Aile birleşimi	Evlenme belgesi, doğum belgesi, vukuatlı nüfus kaydı, muvafakatname	Aile bağlarının eksiksiz gösterimi
Tedavi	Hastane kabul yazısı, tıbbi rapor, tedavi masraf taahhüdü	Tanı ve tedavi adlarının doğruluğu

Ülkelerin onay ve dil beklentileri arasındaki farkları ülke rehberimizde, tek tek belgelerin nasıl işlendiğini ise belge rehberinde ele alıyoruz.

Hangi belge hangi onay katmanına ihtiyaç duyar?

Genel eğilim şudur: kişi hâline ve aile bağına ilişkin belgeler ile reşit olmayanlar için düzenlenen muvafakatnameler yeminli, çoğu zaman noter onaylı çeviri ister. Gelir ve banka belgeleri genellikle yalnızca çeviriyle kabul edilir. Otel ve uçuş kayıtları çoğu zaman hiç çevrilmez çünkü zaten uluslararası biçimdedir.

Öğrenci ve çalışma başvurularında ise apostil devreye girebilir. Diplomanın hedef ülkede tanınması gerekiyorsa, çeviri tek başına yeterli olmayabilir; ayrıca bir denklik ya da tanıma süreci işleyebilir. Bu süreç vize dosyasından ayrı yürür ve çok daha uzun sürer.

Aile birleşimi başvuruları ise en katmanlı gruptur. Akrabalık bağını gösteren belgelerin tamamı genellikle onaylı istenir ve bazı ülkelerde belgelerin belirli bir tarihten sonra düzenlenmiş olması şart koşulur. Bu başvurularda dosyanın hazırlanması haftalar değil aylar alabilir.

Hedef dil hangisi olmalı?

Vize dosyalarında en sık atlanan soru budur. Kimi temsilcilikler yalnızca kendi resmî dilini kabul eder, kimileri İngilizceyi de kabul eder. Birden fazla resmî dili olan ülkelerde ise hangi dilin isteneceği, başvurunun yapıldığı bölgeye göre değişebilir.

Yanlış dil seçimi, en pahalı hatalardan biridir çünkü dosyanın tamamı yeniden çevrilir. Bu nedenle liste indirilirken dil şartı da not edilmelidir. Ülkelerin dil ve onay beklentilerindeki farkları dil sayfalarımızda ve ülke rehberimizde ayrı ayrı ele alıyoruz.

Bir başka ayrıntı, çevirinin nerede yapılacağıdır. Bazı ülkeler kendi yetkilendirdiği tercümanın çevirisini şart koşar; bu durumda Türkiye’de yapılan çeviri kabul edilmeyebilir. Bu şart genellikle vize başvurusunda değil, ülkeye varış sonrası işlemlerde karşımıza çıkar.

Banka ve gelir belgelerinde özel durumlar

Maddi durum belgeleri, konsolosluk incelemesinde en dikkatli okunan gruptur ve çeviri açısından kendine özgü kuralları vardır. Tutarlar asla dönüştürülmez; kaynak belgedeki para birimi ve rakam olduğu gibi aktarılır. Binlik ayracı ve ondalık işareti hedef dilin yazımına uyarlanabilir, ancak sayının kendisi değişmez.

İkinci nokta işlem açıklamalarıdır. Hesap özetlerindeki açıklama satırları çoğu zaman kısaltmalardan oluşur ve bunların birebir aktarılması gerekir; yorumlanarak genişletilmeleri, belgede olmayan bir bilgi üretmek anlamına gelir.

Üçüncü nokta, çalışan belgelerindeki unvan ve görev tanımıdır. Türkçedeki bir unvanın hedef dildeki en yakın karşılığı, farklı bir sorumluluk düzeyini işaret ediyor olabilir. Bu durumda tanımlayıcı bir aktarım, yanıltıcı bir yerel unvandan daha güvenlidir.

Reşit olmayanlar için ek belgeler

Çocuklarla yapılan seyahatlerde dosya, yetişkin başvurusundan farklı bir katman kazanır. Çocuğun kimlik ve doğum belgeleri, velayet durumunu gösteren kayıtlar ve tek ebeveynle ya da üçüncü kişiyle seyahat hâlinde muvafakatname istenir. Bu belgeler çoğu zaman noter onaylı çeviri gerektirir.

Muvafakatnamede en çok gözden kaçan nokta kapsamdır: seyahat tarihleri, gidilecek ülkeler ve refakat edecek kişinin kimliği metinde açıkça yer almalıdır. Genel ifadelerle düzenlenmiş bir muvafakatname, sınır kapısında sorun çıkarabilir. Çeviride bu alanların eksiksiz aktarılması, dosyanın en kritik kontrol maddelerinden biridir.

Boşanma ya da velayet kararı bulunan durumlarda ise mahkeme kararının ilgili bölümü de dosyaya girer. Bu kararların çevirisinde hüküm fıkrası birebir aktarılır; velayet ve seyahat izni konusundaki ifadeler yorumlanmaz.

Öğrenci vizesiyle giden reşit olmayanlarda ise ek olarak vasi ya da konaklama sorumlusu bilgisi istenebilir. Bu belgeler hedef ülkede düzenlendiği için, Türkçeye değil hedef dile hâkim olunması gereken bir yön oluşturur; dosyanın iki yönlü çeviri gerektirdiği bu gibi durumlar baştan planlanmalıdır.

Son bir hatırlatma: çocuğa ait belgelerde ad yazımı, çocuğun kendi pasaportundaki biçimle eşleştirilir; ebeveynin pasaportundaki yazım esas alınmaz. Aile içinde farklı yazım biçimleri bulunması sanıldığından daha sık karşılaşılan bir durumdur ve dosyada ilk fark edilen tutarsızlık genellikle budur.

Takvimi geriye doğru kurmak

1. Randevu tarihini sabit kabul edin ve geriye doğru planlayın.
2. Temsilciliğin güncel listesini indirin ve tarihini not edin.
3. Her belge için “nereden alınır” ve “ne kadar sürer” bilgisini yazın; en yavaş belge takvimi belirler.
4. Tazelik şartı olan belgeleri en sona bırakın; erken alınan belge randevu gününde eski sayılabilir.
5. Onay katmanı gereken belgeleri işaretleyin ve bunlara ek süre tanıyın.
6. Çevirileri belgeler tamamlandıktan sonra tek seferde yaptırın.
7. Randevudan önce dosyayı listeye göre madde madde kontrol edin.

Sık yapılan hatalar

• Eski liste kullanmak. Bir yıl önce başvuran tanıdığınızın listesi bugün geçerli olmayabilir.
• Ad yazımını değiştirmek. Çeviride ad, pasaportun makine okunabilir alanındaki yazımla aynı olmalıdır; aksi hâlde belgeler farklı kişilere aitmiş gibi görünür.
• Belgeleri erken almak. Tazelik şartı olan belgelerde erken davranmak dezavantajdır.
• Muvafakatnameyi unutmak. Reşit olmayan çocuklarla ilgili başvurularda bu belge çoğu zaman ayrı ve onaylı istenir.
• Tek nüsha hazırlamak. Birden fazla ülkeye başvuruda her temsilcilik kendi nüshasını alıkoyar.
• Çeviriyi son güne bırakmak. Onay gerektiren belgelerde bu, en riskli tercihtir.

Ret durumunda ne değişir?

Başvuru olumsuz sonuçlandığında ikinci başvuruda belgelerin büyük bölümünün yenilenmesi gerekebilir; çünkü çoğu belgenin tazelik şartı yeni randevu tarihine göre yeniden hesaplanır. Çeviriler de bu durumda yeniden yapılmak yerine, yalnızca yenilenen belgeler için tekrarlanır. Bu nedenle ilk dosyadaki çevirilerin ve terim tercihlerinin saklanması pratik bir avantajdır.

Dosyanızı bir bütün olarak teklif formu üzerinden ilettiğinizde, hangi belgenin hangi katmana ihtiyaç duyduğunu işaretleyip geriye doğru bir takvim çıkarıyoruz.

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; çeviri, onay ve teslim şartları belge türüne göre değişebilir. Uygulama değişebildiği için başvuru anındaki şartı esas alın.