Oyun Yerelleştirme

Farkın ikinci yanı yaratıcılıktır. Bir yazılımda amaç berraklık ve tutarlılıktır; oyunda ise bunların yanına karakter sesi, mizah, atmosfer ve oynanabilirlik eklenir. Bir kötü karakterin tehdidi hedef dilde de tehdit gibi durmalı, bir espri kaynak dilde güldürüyorsa hedef dilde de güldürmelidir. Bu yüzden oyun yerelleştirmesi, teknik çeviri ile yaratıcı uyarlamanın kesiştiği bir alandır.

Hangi durumda gerekir?

Bir oyun yeni bir pazara açılırken yerelleştirme, satın alma kararını doğrudan etkiler. Oyuncular kendi dilinde arayüz ve altyazı bulamadıkları bir oyunu çoğu zaman geçer; mağaza yorumlarında dil eksikliği sık dile getirilen bir şikâyettir. Yerelleştirmenin derinliği ise oyunun türüne ve bütçesine bağlıdır: kimi oyunda yalnızca arayüz ve altyazı çevrilir, kiminde tam seslendirme yapılır.

Bu yüzden ilk karar, kapsamın belirlenmesidir. Sadece metin mi, altyazı da mı, seslendirme de mi? Mağaza sayfası ve pazarlama metinleri dâhil mi? Kapsam netleştikçe hem takvim hem bütçe gerçekçi kurulur. Oyunun tanıtım ve mağaza metinleri, oyunun kendisinden farklı olarak pazarlama diliyle ele alınır.

Süreç nasıl işler?

Oyun yerelleştirme süreci, teknik doğruluk ile yaratıcı uyarlamayı aynı anda yürütmeyi gerektirir; bu yüzden akış, farklı metin katmanlarını kendi mantığıyla ele alacak biçimde kurulur. Aşağıdaki sıranın başında sözlük ve üslup kılavuzu gelir; çünkü bir oyunun evreninde adların ve terimlerin tutarlılığı, tek tek cümlelerin doğruluğundan önce gelir. Bağlam toplamak bu süreçte özellikle kritiktir; hangi karakterin hangi ruh hâliyle konuştuğu bilinmeden yapılan çeviri, doğru ama ruhsuz kalır. Oyun içi test ise akışı tamamlayan ve çoğu sorunu ancak o aşamada görünür kılan adımdır.

1. Kapsam ve sözlük. Yerelleştirilecek katmanlar belirlenir; karakter adları, yer adları, eşya ve yetenek adları için bir sözlük ve üslup kılavuzu kurulur.
2. Bağlam hazırlığı. Mümkünse oyun oynanır ya da anlatı, karakter ve sahne bilgileri alınır; bağlamsız satırlar için sorular açılır.
3. Çeviri ve uyarlama. Diyaloglar karakter sesiyle, arayüz karakter sınırıyla, değişkenli metinler dil bilgisi kurallarıyla işlenir.
4. Oyun içi test (LQA). Metinler oyunun içinde görülerek denetlenir; taşan yazılar, yanlış bağlam, bozuk değişkenler ve altyazı zamanlaması düzeltilir.
5. Güncelleme akışı. Sonraki içerik paketleri ve yamalar için terim birliği korunarak yalnızca yeni metinler işlenir.

Teslim biçimi

Teslim, oyunun kullandığı metin dosyaları biçiminde yapılır; değişkenler, etiketler ve biçim kodları korunur. Seslendirme de kapsamdaysa, kayda hazır senaryo ayrıca hazırlanır. Oyun içi test istenmişse, karşılaşılan sorunların ekran görüntüleriyle listesi ve önerilen düzeltmeler raporlanır. Sözlük ve üslup kılavuzu, sonraki güncellemelerde kullanılmak üzere yaşayan bir belge olarak tutulur.

Bu hizmete özgü dikkat noktaları

En sinsi teknik sorun değişkenli metinlerdir. Bir karakterin cinsiyetine, bir sayının değerine ya da bir eşyanın türüne göre değişen cümleler, İngilizce için kurulmuş bir sistemde Türkçeye çoğu zaman bozuk yansır. Bu yerlerin önceden tespit edilip esnek biçimde yeniden kurulması gerekir; aksi hâlde oyuncu dil bilgisi hatalarıyla dolu cümleler görür.

Kültürel uyarlama ikinci büyük başlıktır. Bazı içerikler kimi pazarlarda yaş sınırını ya da yasal sınırları etkiler; şakalar ve göndermeler hedef kültürde karşılık bulmayabilir. Bu kararlar yayıncıyla birlikte alınır. Oyunun altyazıları da yapılacaksa, altyazı sınırları ayrıca gözetilir; bu ayrıntı için çeviri hizmetlerimiz kapsamındaki altyazı yaklaşımıyla birlikte planlanır.

Güncellemeler ve oyuncu beklentisi

Bir oyun yayımlandıktan sonra da yaşamaya devam eder: yeni bölümler, ek içerikler ve yamalar gelir. Bunların her biri yeni metin demektir ve önceki yerelleştirmeyle tutarlı olmak zorundadır. Bir karakterin adı, bir yeteneğin karşılığı ya da bir mekânın ismi sonraki içerikte değişirse, oyuncu bunu hemen fark eder ve bu, dünyanın inandırıcılığını zedeler. Bu yüzden sözlük ve üslup kılavuzu, ilk sürümle bitmeyen yaşayan belgelerdir.

Oyuncu beklentisi de yüksektir. Oyun toplulukları, çeviri hatalarını hızla fark eder ve açıkça dile getirir; kötü bir yerelleştirme, oyunun genel algısını doğrudan etkiler. Bu nedenle oyun yerelleştirmesinde kalite, yalnızca doğruluğun değil, oyunun ruhunu ve mizahını taşıyabilmenin de ölçüsüdür. İlk sürümde kurulan sağlam bir zemin, sonraki her güncellemenin üzerine güvenle eklenmesini sağlar.

Fiyatı ne belirler?

Oyun yerelleştirmesinde maliyeti belirleyen ilk unsur kapsamdır: yalnızca arayüz mü, tüm anlatı mı, seslendirme de mi? İkincisi metnin türüdür; yaratıcı diyalog, düz arayüz metninden daha fazla emek ister. Üçüncüsü test kapsamıdır; oyun içi kalite testi ayrı bir aşamadır. Değişkenli metinlerin yoğunluğu da işi ağırlaştırır. Bu yüzden fiyat, oyunun metinleri ve kapsamı görülmeden verilemez.

Oyununuzun metinlerini ve hedef dilleri teklif formu üzerinden paylaşabilirsiniz. Fiyat kademelerini fiyatlar sayfasında, çalıştığımız dilleri dil sayfalarında bulabilirsiniz.

Sık karşılaşılan durumlar

• Bağlamsız satırlar. Hangi karakterin hangi sahnede söylediği belli olmayan diyaloglar; ton ve hitap yanlış çıkabilir.
• Değişken sorunları. Cinsiyet ve çoğula göre değişen cümlelerin bozuk yansıması; önceden esnek kurulmalıdır.
• Test atlanması. Oyun içinde görülmeden bitirilen çeviri; taşan ve yanlış bağlamlı metinler ancak oyunda fark edilir.
• Terim kayması. Eşya ve yetenek adlarının farklı yerlerde farklı çevrilmesi; sözlükle baştan sabitlenmelidir.

Buradaki bilgiler yol göstericidir; ilgili kurumun güncel uygulaması esas alınmalıdır. Kurumun istediği biçimi baştan netleştirmek sonradan tekrar iş çıkarmaz.