Romence Tercüme

Sona eklenen tanımlık: aldatıcı bir benzerlik

Bu dil, belirtme tanımlığını kelimenin sonuna ekleyen ender Avrupa dillerinden biridir. Türkçe de eklerini sona koyduğu için çevirmen kendini tanıdık bir zeminde sanır; oysa benzerlik yüzeyseldir. Buradaki son ek yalnızca belirlilik taşımaz, aynı zamanda adın durumunu ve cinsini de belirler. Türkçedeki bir eki karşılamak için seçilen biçim, kelimeyi istemeden dişil ya da tamlayan durumuna sokabilir.

Bunun resmî belgedeki sonucu şudur: aynı kelimenin tekil ve çoğul, belirli ve belirsiz biçimleri birbirinden hayli farklı görünür. Bir sözleşmede taraf adının bir yerde belirli, başka yerde belirsiz biçimde geçmesi, hukukçu okur için aynı tarafın kastedilip edilmediği sorusunu doğurur. Belge boyunca tek bir kullanım tercih edilir ve tutarlılık denetimi ayrı bir aşama olarak yapılır.

Ortak kelimelerin yanılttığı yerler

Bu dilin söz varlığında Türkçeyle ortak, tarihsel alışverişten kalma epeyce kelime bulunur. Ancak bu kelimelerin çoğu bugün günlük, mizahi ya da eskimiş bir çağrışım taşır. Resmî bir metinde tanıdık göründüğü için seçilen böyle bir kelime, ciddiyeti bozar ve metnin özensiz hazırlandığı izlenimini verir.

Hukuk sözlüğünün büyük bölümü ise Latin kökenli terimlerden ve Fransız hukuk geleneğinden gelir. Bu nedenle sözleşme terimlerinde tanıdık gelen kelimeye değil, ilgili kanundaki tanıma bakılır; benzer görünen iki terimden yalnızca biri mevzuatta tanımlıdır ve ötekinin kullanılması hükmü dayanaksız bırakır.

Aksan işaretleri belgeyi geçersiz kılabilir

Bu dilde birkaç harf, altına ya da üstüne konan işaretle ayrılır ve işaretin düşmesi kelimeyi tümüyle değiştirir. Daha ince bir sorun, iki harfin altındaki işaretin virgül mü kuyruk mu olduğudur: görünüşte aynı, kodlamada farklı iki karakter söz konusudur ve kurumların kayıt sistemleri bunları eşleştirmez.

Konu	Risk	Doğru uygulama
Alt işaretli harfler	Yanlış karakterle yazılan ad kayıtta bulunamaz	Kurumun kullandığı standart karakter kümesi tercih edilir
İşaretsiz yazım	Kelime başka anlama gelir	Tüm işaretler eksiksiz yazılır
Türkçe özel harfler	Benzer görünen harfle değiştirilir	Pasaporttaki yazım korunur
Büyük harfli başlıklar	İşaretler büyük harfte düşürülür	Büyük harfte de işaret yazılır

Talebi büyüten alanlar

Karayolu ve deniz taşımacılığı ilk sırada gelir. Taşıma sözleşmeleri, sigorta poliçeleri, sürücü belgeleri ve mesleki yeterlilik sertifikaları, iki ülke arasındaki yoğun yük trafiği nedeniyle sürekli çevrilir. Limanlar üzerinden yürüyen tahıl ve konteyner ticaretinde ise gümrük beyanları, analiz raporları ve menşe belgeleri hacmi büyütür.

İkinci alan vatandaşlık ve nüfus işlemleridir. Aile bağına dayanan başvurularda doğum, evlenme ve ölüm kayıtlarının kesintisiz bir zincir oluşturması beklenir; zincirdeki tek bir belgenin farklı yazımla çevrilmesi tüm dosyayı durdurur. Üçüncü alan yükseköğrenimdir: tıp ve diş hekimliği programlarına yapılan başvurular, not dökümü ve ders içeriği çevirisini düzenli bir kalem hâline getirmiştir.

Dördüncü alan üretim ve montaj işleridir. Fabrika kurulum projelerinde teknik şartname, kabul protokolü ve iş güvenliği talimatları çevrilir; bu metinlerde ölçü birimleri ve standart numaraları dönüştürülmeden aktarılır.

Ad, kimlik numarası ve tarih

Resmî kayıtlarda soyadı addan önce yazılır ve formlar bu sırayı bekler. Çeviride kaynak belgenin sırası korunur, ancak hangi kelimenin soyadı olduğu alan adlarıyla açıkça gösterilir. Kadınların evlenmeden önceki soyadı ayrı bir alanda tutulduğundan nüfus kaydındaki bilgi bu alana taşınmalıdır.

Kişisel kimlik numarası, doğum tarihini ve cinsiyet bilgisini kendi içinde barındıran yapılı bir numaradır. Bu nedenle çeviride numaranın tek bir basamağının bile yanlış aktarılması, doğum tarihiyle çelişki doğurur ve belge incelemede takılır. Tarih gün, ay, yıl sırasıyla ve noktayla yazılır; ay adı harfle verildiğinde küçük harfle başlar.

Dosyanızı hazırlarken belgenin sunulacağı makamı belirtin. Sayfa sayısı ve teslim tarihini görmek için belgenizi yükleyip teklif alın; yön ve teslim seçeneğine göre değişen birim ücretleri buradan inceleyin.